Année de publication : Journal Of Hellenic Religion, , Vol. 2, 56-66.

.

ψυχῇσιν θάνατος ὕδωρ γενέσθαι, ὕδατι δὲ θάνατος γῆν γενέσθαι, ἐκ γῆς δὲ ὕδωρ γίνεται, ἐξ ὕδατος δὲ ψυχή (fr. b 36)

Περίληψη: Πολλοί είναι οι σύγχρονοι μελετητές που «έπεσαν στην παγίδα» της «ταξινόμησης» της αρχαιοελληνικής διανόησης. Ωστόσο, η «διαίρεση της φιλοσοφίας» (σε κατηγορίες, περιόδους κ.λ.π.) που επιχειρείται από τους σύγχρονους, έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την αντίληψη των Αρχαίων, οι οποίοι αντιλαμβάνονταν την «φιλοσοφία», όχι ως «επιστήμη», αλλά ως «έρωτα της σοφίας», της Τέλειας Γνώσης των Θεών (διότι, όπως δίδαξε και ο Ηράκλειτος, πολυμαθείη νόον ου διδάσκει, δηλ. «οι πολλές γνώσεις δεν δυναμώνουν το μυαλό»). Η ίδια «παγίδα» λειτούργησε και στην περίπτωση των περισσοτέρων μελετητών του Ηράκλειτου, ίσως, πάντως, δικαιολογημένα, αφού α) μόνον αποσπάσματα του έργου του έχουν διασωθεί, και, το κυριότερο, β) λίγοι ήταν εκείνοι που έλαβαν υπ’ όψη ένα σημαντικό στοιχείο (που ισχύει, άλλωστε, για όλους τους μεγάλους Αρχαίους Φιλοσόφους) : ο Ηράκλειτος ήταν Μύστης και ο λόγος του θεολογικός — ούτε είπε, ούτε έκρυψε, αλλά σήμανε απόσπασμα 94).

Ο Ηράκλειτος καταγόταν από τον Άνδροκλο, γιο του βασιλιά της Αθήνας Κόδρου, που ξεκίνησε από την Αθήνα και έκτισε την Έφεσο. Γι’ αυτό και πήρε τον τίτλο «βασιλεύς», τον μέγιστο τίτλο τιμής της πόλης. Αν δεν παραχωρούσε τα ιερατικά του καθήκοντα στον αδελφό του, θα μπορούσε δικαιωματικά να προΐσταται των Ελευσινίων Μυστηρίων. Ωστόσο, προτίμησε να αφιερωθεί στη Θεά Άρτεμη και να καταστεί «εραστής της Τέλειας Θεϊκής Γνώσης». Άλλωστε, αυτό είναι και το μέλημα κάθε θνητού κατά τη διάρκεια της εξελικτικής του πορείας : η θέωση της ψυχής του.

Έτσι, με το παρόν δοκίμιο, επιχειρείται μία ερμηνεία του αποσπάσματος 36 του θεολόγου Ηράκλειτου.

Mots-clés: Ηράκλειτος, Έρως, Θείο, Απόσπασμα 36

[en] You are viewing the abstract of the article by PAPADOPOULOS, Maria entitled Ο Έρως και το Θείο στον Ηράκλειτο : Ερμηνευτικό Δοκίμιο περί του Αποσπάσματος 36. If you are holding a subscription and you cannot download its online version please contact us. If you want to access the article please subscribe or order the volume.
[fr] Vous visualisez le résumé de l'article rédigé par PAPADOPOULOS, Maria intitulé Ο Έρως και το Θείο στον Ηράκλειτο : Ερμηνευτικό Δοκίμιο περί του Αποσπάσματος 36. Si vous êtes abonné et que vous ne pouvez pas télécharger sa version en ligne, veuillez nous contacter. Vous n'avez pas accès au contenu complet de cet article. Si vous souhaitez accéder à l'article, veuillez commander un abonnement ou commander la copie imprimée.